LIEVELDE – Erve Kots, al sinds de oprichting wordt er door bezoekers besmuikt gereageerd op de naam van het Achterhoekse Openluchtmuseum. Maar het heeft niets maar dan ook werkelijk niets met overgeven te maken, maar alles met de laatste bewoner van de monumentale boerderij: Hendrik Kots die in 1934 kinderloos overlijdt. Twee jaar later wordt de boerderij aangekocht door Bernard Weenink. Weenink maakt zich zorgen dat de agrarische gemeenschap zoals hij die kent verloren zal gaan en besluit om van de boerderij een museum te maken. Hij vernoemt het museum naar de oorspronkelijke bewoner: Erve Kots is geboren.
Hoe komt dat museum in Lievelde aan die ‘vreemde’ naam? – Foto: Omroep Gelderland
Erve Kots staat letterlijk op historische grond, schrijft Omroep Gelderland. De oorspronkelijke boerderij is rond 1500 gebouwd als ‘Los Hoes’. Een boerderij waar dieren en mensen in dezelfde ruimte leven. Maar uit opgravingen blijkt dat de plek al veel eerder bewoond is. Zo worden er potjes en een halssnoer uit de Frankische tijd gevonden. En dan zitten we al in 600 na Christus. Ook in de 80-jarige oorlog komen we Erve Kots tegen als plaats waar Prins Hendrik zijn hoofdkwartier heeft opgericht tijdens het beleg van Groenlo.
Zweeds voorbeeld
Erve Kots is niet het eerste openluchtmuseum in Nederland. Dat is het Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem dat in 1912 wordt opgericht door een aantal particulieren die zich zorgen maken over de snelle veranderingen in ons land. Het idee komt van historicus Hoefer die in Scandinavië een aantal openluchtmusea heeft bezocht. De initiatiefnemers daar zijn bang dat de snelle industrialisatie en verstedelijking de landelijke manier van leven zal verdringen waardoor traditionele ambachten en gebouwen verloren zullen gaan.
Terug in Nederland weet Hoefer een aantal particulieren te mobiliseren die in 1912 de Vereeniging ‘Het Nederlandsch Openluchtmuseum’ oprichten. Op het voormalig landgoed ‘de Waterberg’ bij Arnhem wordt in 1918 het Nationaal Openluchtmuseum geopend met zes gebouwen die van elders zijn overgebracht. Een jaar later wordt daar het ‘Vaderlandsch Historisch Volksfeest’ gehouden dat maar liefst 400-duizend bezoekers trekt.
Terug naar Erve Kots
Erve Kots is ook niet het eerste openluchtmuseum in de Achterhoek. Die eer komt toe aan museum de Lebbenbrugge in Borculo. Erve Kots is in 90 jaar uitgegroeid tot een openluchtmuseum over het Achterhoekse plattelandsleven. Op het terrein staan twee boerderijen, het Los Hoes en boerderij Kots die een beeld geven hoe de boerenbevolking rond 1900 woont en leeft. Daarnaast staan er een rosoliemolen, een houtzagerij en een klompenmakerij.
Geschreven door Sven Dimmendaal & Omroep Gelderland
Mail ons!
Heb jij een tip of opmerking? Mail naar de redactie: redactie@leuk.fm